Sprawozdanie z Ogólnopolskiej Interdyscyplinarnej Konferencji „Bioetyka pokolenia Karola Wojtyły-Jana Pawła II”
.

14 stycznia 2012 roku w Auli Jana Pawła II mieszczącej się przy Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Krakowie-Łagiewnikach odbyła się Ogólpolska Interdyscyplinarna Konferencja „Bioetyka pokolenia Karola Wojtyły-Jana Pawła II”. Patronat honorowy nad nią objął J. Em. ks. kard. Stanisław Dziwisz. Sesja naukowa została zorganizowana przez Międzywydziałowy Instytut Bioetyki Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie, Katedrę Teologii Moralnej Ogólnej Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie oraz Fundację Życie i Płodność.

Konferencja zaadresowana została głównie do pracowników służby zdrowia oraz tych, którzy zawodowo pomagają małżeństwom, rodzinom. Grupą docelową byli również studenci kierunków biologicznych, medycznych, pedagogicznych, filozoficznych i teologicznych. Jednak jak okazało się w dniu konferencji liczne audytorium reprezentowało wszystkich zainteresowanych osobą Karola Wojtyły-Jana Pawła II.

Sympozjum miało charakter wieloaspektowy. Całodniowa sesja naukowa została poprzedzona uroczystą Mszą Święta w intencji polskich pionierów myśli bioetycznej. Całodniową sesję naukową poprzedziła uroczysta Msza święta w intencji polskich pionierów myśli bioetycznej. Eucharystii w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego przewodniczył ks. kard. Stanisław Dziwisz. Po modlitwie  wszyscy przeszli do pobliskiej auli na część wykładową. Ks. dr hab. Andrzej Muszala, dyrektor Międzywydziałowego Instytutu Bioetyki, jeden z organizatorów, wprowadzając audytorium w konferencję przywołał słowa dr Wandy Półtawskiej napisane w liście do ks. kard Karola Wojtyły „Bioetykę trzeba podbudować etyką! Powinno istnieć coś w rodzaju „bioetyki”, czy jak to nazwać? Prawa naturalne na pewno nie mogą się sprzeciwiać prawom moralnym i właśnie to trzeba pokazać”. W ten sposób została zarysowana idea całodniowej konferencji – prezentacja bioetyki jako dyscypliny naukowej w kontekście jej powstania osadzonego w myśli i działalności Karola Wojtyły, tworzonej na bazie współpracy ze środowiskiem naukowo – medycznym i duszpasterskim. Przedstawiając interdyscyplinarny dialog i osiągnięcia lekarzy, psychologów, filozofów, bioetyków i teologów organizatorzy postawili sobie za cel ożywienie i odnowienie ponadczasowej idei personalizmu antropologicznego w bioetyce.

Następnie przywitał gości ks. kard Stanisław Dziwisz oraz rektor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II ks. prof. UPJPII Władysław Zuziak.

Podczas obrad wygłoszono dziewięć referatów zgrupowanych w dwóch częściach: w pierwszym module zawarte zostały aspekty biograficzno-historyczne początku Instytutu Bioetyki w Krakowie; drugi ukazał rozwój idei etyczno – bioetycznych od myśli Karola Wojtyły do czasów współczesnych. Pierwsze wystąpienie zostało zaplanowane dla pani dr Wandy Półtawskiej, jednak ze względu na zły stan zdrowia prelegentki jej referat przejął mąż. Prof. Andrzej Półtawski jako filozof poczynił refleksję o godności człowieka. Następnie o „początkach myśli bioetycznej i Instytutu Bioetyki w Krakowie” mówił o. Karol Meissner. Benedyktyn opowiadał m.in. o tym, jak ks. Karol Wojtyła prosił go o przejrzenie „lekarskim okiem” rękopisu Miłości i odpowiedzialności, a także o pracy nad materiałami do encykliki Pawła VI Humanae vitae. O. Meissnerowi zawdzięczamy ponowne opublikowanie Memoriału Krakowskiego specjalnie na potrzeby konferencji. Prof. Zbigniew Chłap, emerytowany profesor Akademii Medycznej w Krakowie, jako jedna z pierwszych osób poproszona przez Jana Pawła II do tworzenia „Akademii Pro Vita”, opowiadał o jej początkach. Niejednokrotnie doceniane przez Watykańską Akademię Pro Vita – „Środowisko Kardynała Krakowsiego” jest mało znane Polakom. Konferencja ta czyniła sposobność, aby wiedze tę poszerzyć. O „duszpasterstwie lekarzy w Kościele krakowskim” opowiadali ks. dr Wacław Gubała i ks. dr hab. Dariusz Oko. Wystąpienia współpracowników ks. kard. K. Wojtyły znających omawianą problematykę z praktyki zawodowej wzbudziły żywe zainteresowanie wśród licznie zgromadzonego audytorium.

Drugą część konferencji rozpoczął ks. dr Bogusław Mielec . Prezentując „Polskie tło encykliki Humanae vitae” odnosił się do Memoriału krakowskiego, którego zainteresowani mogli nabyć w dniu konferencji. Dokument ten został przygotowany na polecenie kard. Karola Wojtyły przez zespół teologów, lekarzy, etyków. Wywarł znaczący wpływ na kształt encykliki Pawła VI. W dalszej części konferencji ks. dr hab. Tomasz Kraj rozważał „różnicę między Naturalnym Planowaniem Rodziny a antykoncepcją”. Ks. Kraj poruszył moralny aspekt zagadnienia uwzględniając w swoim wystąpieniu m.in. kwestię integralnej seksualności i rolę cnoty czystości w życiu małżeńskim. Następnie głos zabrał dr n. med. Jerzy Umiastowski. Tematem jego przemówienia był „wkład Karola Wojtyły – Jana Pawła II w upowszechnianiu właściwego modelu etyki lekarskiej”. Nad problemem „cierpienia psychicznego w ujęciu Karola Wojtyły i Antoniego Kępińskiego” pochylił się prof. Zdzisław Ryn. Ostatnie wystąpienie w tej części należało do abp. Henryka Hosera, który nakreślił przyszłość myśli bioetycznej Karola Wojtyły – Jana Pawła II. Hierarcha kościelny i lekarz zarazem zwrócił uwagę na popularność „teologii ciała” błogosławionego Papieża.

Ostatnią część konferencji stanowił panel dyskusyjny, w którym głos zabrał ks. inf. Władysław Gasidło, dr. n. med. Tadeusz Wasilewski oraz mgr inż. Marian Szczepanowicz.  Ks. Gasidło podkreślił, że najskuteczniejszym sposobem promocji myśli bioetycznej Jana Pawła II jest świadectwo ludzi, którzy żyją zgodnie ze wskazaniami papieże-Polaka. Następnie dr n. med. Tadeusz Wasilewski podzielił się przejmującym świadectwem lekarza. Przed czteroma laty porzucił metodę In vitro by dziś popularyzować zgodną z etyką katolicką naprotechnologię. Świadectwo zostało entuzjastycznie przyjęte przez publiczność. Następnie mgr inż. Marian Szczepanowicz, prezes zarządu fundacji „Życie i Płodność” od ponad 30 lat zajmujący się poradnictwem rodzinnym, przytoczył historię swojego zaangażowania w list poparcia skierowany do Pawła VI po opublikowaniu encykliki Humanae vitae, a także odpowiedź jaką papież przysłał do krakowskich studentów.

Integralną częścią konferencji była wystawa prezentująca zdjęcia z prywatnych zbiorów ks. bp Pieronka i prelegentów. Wraz z unikatowymi fotografiami wyeksponowany został rękopis listu Kardynała Krakowskiego do Papieża Pawła VI po ogłoszeniu encykliki Humanae Vitae. Jest to dowód nie tylko potęgi umysłu Księdza Wojtyły, ale i owoc dobrej współpracy ze środowiskiem czasów Jemu współczesnych.

Poruszane tematy starały się z różnej strony ukazać historię, teraźniejszość i przyszłość myśli bioetycznej zaproponowanej i rozwijanej w środowisku krakowskim pod opieką ks. kard Karola Wojtyły. Wierzymy, że bliscy współpracownicy ks. kard Wojtyły, którzy zaszczycili nas swoją obecnością przekazując swoje bogate doświadczenia życiowe pobudzili audytorium do refleksji i zachęcili do kontynuacji ich działań. Myślę, że najlepszym wyrazem wdzięczności jest pamięć o tych świadkach, a przede wszystkim troska o to, by to, co oni rozpoczęli po prostu przetrwało…

Na koniec pozostało jedynie wyrazić nadzieję, że konferencje z tego cyklu wpiszą się na stałe w kalendarz uczelnianych konferencji interdyscyplinarnych poruszających niepokojące problemy natury etycznej jakże bliskie i ważne dla współczesnego człowieka.

(Patrycja Zielonka, Koordynator działań konferencyjnych „Bioetyka pokolenia Karola Wojtyły-Jana Pawła II”)